Sluiten

Hoe kwetsbaar zijn Nederlandse luchthavens voor drones?

Gepubliceerd op 24 september 2026 / Geschreven door Patrick van Zundert

Hoe kwetsbaar zijn Nederlandse luchthavens voor drones?

Een drone bij een luchthaven kan voldoende zijn om het vliegverkeer tijdelijk stil te leggen. Dat bleek deze week opnieuw in Luxemburg en Berlijn. Op Luxembourg Airport werd het vliegverkeer op 18 september tijdelijk gestaakt nadat drones eerst in de omgeving en vervolgens boven het luchthaventerrein waren waargenomen. Vijf dagen later ging het mis op Berlin Brandenburg Airport, waar beide start- en landingsbanen ongeveer 45 minuten niet gebruikt konden worden na een melding van een drone.

Ook Nederlandse luchthavens hebben met ongeautoriseerde drones te maken. Uit cijfers van Luchtverkeersleiding Nederland (LVNL) blijkt dat het aantal gemelde voorvallen in 2025 duidelijk is gestegen. Dat roept de vraag op hoe kwetsbaar Schiphol en andere Nederlandse luchthavens zijn wanneer er plotseling een drone in de buurt van het vliegverkeer verschijnt.

Steeds meer meldingen van drones

LVNL registreerde in 2025 in totaal 67 voorvallen met ongeautoriseerde drones in het gecontroleerde Nederlandse luchtruim. Een jaar eerder waren dat er 53. Nog belangrijker is dat drones niet alleen vaker worden gemeld, maar volgens LVNL ook vaker voor situaties zorgen waarbij ze relatief dicht bij vliegtuigen worden waargenomen.

Van de 27 ernstige of relatief ernstige vliegvoorvallen die LVNL in 2025 registreerde, waren er twaalf gerelateerd aan ongeautoriseerde drones. Bij Schiphol werden zes voorvallen als ‘major’ geclassificeerd. Vier daarvan hadden te maken met drones die zonder toestemming in het gecontroleerde luchtruim vlogen.

Dat betekent niet dat Nederlandse luchthavens twaalf keer gesloten zijn geweest. In de meeste gevallen blijft de afhandeling van het vliegverkeer mogelijk. In 2025 zag LVNL zich zes keer genoodzaakt om na een dronemelding operationele maatregelen te nemen. Zo kan bijvoorbeeld een andere landingsbaan worden gebruikt of kunnen vliegtuigen via een aangepaste route worden geleid.

Juist dat verschil is belangrijk. Een melding van een drone betekent niet automatisch dat Schiphol, Rotterdam The Hague Airport of een andere luchthaven dichtgaat. De reactie hangt af van waar de drone wordt waargenomen, op welke hoogte deze vliegt en hoe dicht het toestel bij vertrekkende of naderende vliegtuigen komt.

Verkeersleiding ziet de drone meestal niet zelf

Een lastig probleem is dat een kleine drone niet simpelweg als stip op het normale radarscherm van de luchtverkeersleider verschijnt. LVNL geeft aan dat luchtverkeersleiders drones in de meeste gevallen niet zelf kunnen waarnemen. Meldingen komen vooral van piloten die tijdens het vliegen een drone zien.

Daar zit meteen een onzekerheid in. Vanuit een bewegend vliegtuig is het lastig om de exacte positie, hoogte en afstand van een klein object te bepalen. Bovendien blijkt niet iedere melding uiteindelijk daadwerkelijk betrekking te hebben op een drone.

Wanneer een piloot een drone meldt, waarschuwt de luchtverkeersleiding andere vliegtuigen in de omgeving. Vervolgens wordt beoordeeld of bijvoorbeeld het baangebruik of de aanvliegroute aangepast moet worden. De politie wordt ingeschakeld om te proberen de bestuurder van de drone op te sporen.

Het daadwerkelijk stilleggen van vliegverkeer is daarmee een veiligheidsmaatregel die afhankelijk is van de concrete situatie. Een drone die vlak bij een actieve start- of landingsbaan wordt gezien, kan veel grotere gevolgen hebben dan een melding aan de rand van het gecontroleerde luchtruim.

Rond Schiphol mag je niet zomaar met een drone vliegen

Voor dronepiloten gelden rond Nederlandse luchthavens strenge beperkingen. Rond Schiphol ligt een groot gebied waarin gecontroleerd luchtverkeer plaatsvindt. Zonder toestemming mag daar niet zomaar met een drone worden gevlogen.

Dat verbod geldt daardoor ook op locaties waarvan recreatieve dronegebruikers mogelijk niet direct beseffen dat ze onderdeel zijn van het gecontroleerde luchtruim. LVNL noemt onder meer het Amsterdamse Bos, Spaarnwoude en de Vinkeveense Plassen als voorbeelden van gebieden waar de beperkingen rond Schiphol een rol spelen.

Legale dronevluchten binnen gecontroleerd luchtruim zijn onder voorwaarden wel mogelijk. Daarvoor moet vooraf een missieplan worden ingediend en toestemming worden gevraagd. Sinds september 2026 wordt daarvoor ook rond militaire vliegvelden steeds meer met dezelfde digitale procedure gewerkt.

Voor ongeautoriseerde dronevluchten biedt dat systeem vanzelfsprekend geen oplossing. Juist een drone waarvan niemand vooraf weet dat deze gaat vliegen, vormt het grootste operationele probleem.

👉 bekijk alle no fly zones op kaart

Nederland werkt aan betere detectie

De Nederlandse luchtvaartsector is zich bewust van het toenemende risico. LVNL, het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en andere partijen hebben in 2025 een gezamenlijk plan van aanpak voor ongewenste drones vastgesteld. Ook wordt onderzocht hoe dronedetectie op Schiphol kan helpen om ongeautoriseerde drones eerder te herkennen.

LVNL noemt het risico desondanks zelf nog onvoldoende beheerst. Dat is een belangrijke constatering. Het aantal meldingen neemt toe, terwijl de luchtverkeersleiding voor de eerste waarschuwing nog vaak afhankelijk is van iemand die de drone daadwerkelijk ziet.

Defensie investeert ondertussen eveneens fors in dronedetectie. Eind 2025 werden honderd nieuwe radars besteld die drones kunnen onderscheiden van onder meer vogels. Deze systemen zijn in de eerste plaats bedoeld voor Defensie en kritieke infrastructuur en betekenen dus niet dat iedere Nederlandse burgerluchthaven inmiddels volledig door dergelijke radar wordt afgedekt.

De recente gebeurtenissen in Luxemburg en Berlijn laten zien waarom dat onderwerp hoog op de agenda staat. Luxembourg Airport koos uit voorzorg voor een tijdelijke volledige onderbreking nadat ongeautoriseerde drones waren waargenomen. Op Berlin Brandenburg werden op 23 september beide banen tijdelijk gesloten. Minstens vijf naderende vliegtuigen moesten volgens de Duitse autoriteiten uitwijken naar andere luchthavens.

Nederlandse luchthavens zijn dus zeker niet immuun voor hetzelfde scenario. Tegelijkertijd betekent een dronewaarneming hier niet automatisch dat een complete luchthaven wordt gesloten. De luchtverkeersleiding kan afhankelijk van de locatie eerst andere maatregelen nemen, zoals een baanwissel of een aangepaste vliegroute.

Met 67 gemelde voorvallen in één jaar is het probleem echter allang niet meer theoretisch. Zeker rond een drukke luchthaven als Schiphol kan één ongeautoriseerde drone op de verkeerde plaats voldoende zijn om honderden of zelfs duizenden reizigers met vertragingen, uitwijkende vliegtuigen en mogelijk annuleringen te confronteren.